Top of this document
Go directly to navigation
Go directly to page content

Changemakers tegen huwelijksdwang

Er zijn veel verschillende definities van huwelijksdwang. Van strafrechtelijke tot wetenschappelijke en sociaal-maatschappelijke. Wij zien huwelijksdwang als iedere vorm van dwang of overtuiging die een man of vrouw doet besluiten om in te stemmen met een huwelijk en/of die een man of vrouw buiten zijn of haar wil om getrouwd laat blijven. Zoals in een van onze workshops door een deelnemer werd gesteld: "Het probleem is dat het huwelijk vaak wordt gezien als een verbintenis tussen twee families. Als een sociale gebeurtenis in plaats van een aangelegenheid tussen twee individuen."

Huwelijksdwang in strijd met mensenrechten
In onze visie komt huwelijksdwang voort uit een mentaliteit waarin het zelfbeschikkingsrecht van individuen, en met name van vrouwen en jongeren, systematisch wordt onderdrukt. Het ondermijnt de keuzevrijheid van personen en beperkt hen in hun zelfredzaamheid en volwaardige participatie in de Nederlandse samenleving.

Het is in strijd met artikel 5 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens: “Een ieder heeft recht op leven, vrijheid en onschendbaarheid van zijn persoon”. Ook schendt huwelijksdwang het recht op fysieke integriteit en zelfbeschikking en gaat daarmee in tegen de Nederlandse Grondwet. Ten slotte zijn bepaalde vormen strafbaar.

"De visie van de Changemakersbeweging maakt dat steeds meer mensen zich willen aansluiten. Eindelijk wordt duidelijk waar het allemaal om gaat. Mensen willen graag veranderen, omdat ze zich betrokken en verantwoordelijk voelen voor hun eigen situatie en die van anderen." - bestuurslid Stichting Iraanse Vrouwen

Doelen vanuit Changemakersprogramma
De aanpak van huwelijksdwang is een belangrijk onderdeel van ons Changemakersprogramma. In 2013 startten we daarom het project Preventie Huwelijksdwang. Dit project ontwikkelden we en voerden we uit in samenwerking met het Inspraakorgaan Turken (IOT) en het Samenwerkingsverband Marokkaanse Nederlanders (SMN).

Via dit project:
• Bevorderden wij een breed gedragen mentaliteitsverandering waarin huwelijksdwang niet langer als vanzelfsprekend wordt beschouwd.
• Ondersteunden wij de emancipatiestrijd van vrouwen, mannen en jongeren om hen weerbaarder te maken tegen de sociale druk en controle van de gemeenschap en tegen persoonlijke keuzevrijheid;
• Vergrootten wij de zelfredzaamheid van vrouwen en jongeren zodat zij een zelfstandig bestaan kunnen leiden. Te bereiken door sociale zelfredzaamheid, educatieve zelfredzaamheid, economische zelfredzaamheid en een zelfstandige rechtspositie in de Nederlandse samenleving;
• Bevorderden wij informatie- en kennisuitwisseling met professionele instanties t.b.v. verbeteren hulpaanbod.

Methodiek Preventie Huwelijksdwang in Migrantengroepen
De best practices en lessons learned uit dit project bundelden wij in de methodiek Preventie Huwelijksdwang in Migrantengroepen. De methodiek geeft antwoord op de vraag hoe je een schijnbaar ongrijpbaar probleem als huwelijksdwang kunt aanpakken en wat daarvoor succesvolle oplossingen zijn.

Conceptoverdracht
Om changemakers te ondersteunen die mentaliteitsverandering te starten, ontwikkelde VON al in 2008 de methodiek Changemakers in samenwerking met Delta Changemanagement. Honderden kaders van vluchtelingengemeenschappen werden getraind om verandertrajecten rond eergerelateerd geweld, huwelijksdwang, homofobie en vrouwelijke genitale verminking te starten.

In Preventie Huwelijksdwang in Migrantengroepen dragen we dit concept aan kaders van Marokkaanse en Turkse migrantengemeenschappen over. We gebruiken instrumenten uit het verandermanagement en gaan in op sociaal psychologische groepsprocessen die antwoord geven op vragen als: 1) hoe maak ik als changemaker huwelijksdwang bespreekbaar in mijn achterban? En 2) welke activiteiten werken het beste om een mentaliteitverandering te starten rond vrije partnerkeuze? Om de opgeleide changemakers tools en instrumenten te geven om in hun achterban huwelijksdwang te stoppen.

Onze Vrijheid, Einde Taboe
Ook in het nieuwe project Onze Vrijheid, Einde Taboe dat VON uitvoert met Stichting Hindustani en het Inspraakorgaan Turken in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, worden changemakers getraind. Deze changemakers uit de Somalische, Afghaanse, Koerdische, Iraakse, Turkse en Hindoestaanse gemeenschap maken in eigen kring het recht op zelfbeschikking en daarmee taboeonderwerpen als eergerelateerd geweld, huwelijksdwang, achterlating en homofobie, bespreekbaar.

Zelf werken met de methode
Bent u geïnteresseerd in werken met de methode Preventie Huwelijksdwang in Migrantengroepen? Neemt u dan contact op met . VON biedt o.a. train-de-trainerscursussen, coachingstrajecten en adviseert bij projectontwikkeling. Samen kijken we graag met u naar de mogelijkheden.

N.b. Op de methodieken van VON rust auteursrecht. Niets uit de methodieken mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze. hetzij electronisch, mechanisch, door fotokopieen, opnamen of op enig andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Vluchtelingen-Organisaties Nederland.

Preventie Huwelijksdwang werd mede mogelijk gemaakt door het Europees Integratiefonds